Bu yüzden mi buyüzden mi?

Bu yüzden neden böyle yazılır?

Türkçede işaret sıfatı olan “bu” ile “yüzden” birleşerek tek bir sözcük oluşturmaz, bu yüzden ifadesi iki ayrı sözcük olarak yazılır. Genel kural olarak, bir sözcüğe bağlı olarak kullanılan ve kendi başına anlam taşıyan öğeler ayrı yazılır. Bu ifadede “bu” kendi başına bir gösterme görevi üstlenir, “yüzden” ise sebebi gösteren kullanımıyla cümleye bağlanır. Bu nedenle iki parçanın arasında boşluk bırakılması gerekir.

Bitişik yazımın karıştırılmasına yol açan bir etken, ifadenin çok sık kullanılması ve konuşmada iki parçanın birbirine kaynaşmış gibi söylenmesidir. Hızlı konuşmada “bu” ile “yüzden” arasındaki sınır duyulmadığından yazıya da bitişik olarak geçebilir. Ancak yazım kuralı, konuşma hızından bağımsız olarak sözcük sınırlarını korur. Benzer biçimde “bu kadar”, “şu anda” ve “her zaman” gibi ifadeler de ayrı yazılır.

Bu yapı, “yüzden” ile birlikte kullanılan başka sebep bağlantılarında da görülür. Örneğin “bu yüzden” yerine “şu yüzden” ya da “ne yüzden” gibi kalıplar da işaret sözcüğünden sonra ayrı yazılır. Bu tutarlılık, ifadenin dilbilgisel yapısının sabit kaldığını gösterir.

Bu yüzden nasıl akılda tutulur?

“Bu” bir işaret sözcüğüdür ve kendi başına durur; “yüzden” ise onun arkasına gelir. Cümlede “bu” yerine “o” ya da “şu” koyduğunuzda ifade yine ayrı kalıyorsa doğru yazım da ayrıdır.

“buyüzden” yanlışı neden yapılıyor?

“Buyüzden” biçimi, ifadenin hızlı konuşmada tek bir ses bütünü gibi algılanmasından kaynaklanır. İki sözcük arasındaki vurgu ve duraklama çoğu zaman belirgin olmadığı için yazıya da bitişik olarak aktarılır. Bu yanılgı özellikle mesajlaşma ortamında daha sık görülür, çünkü hızlı yazım sırasında boşluk tuşuna basılması ihmal edilebilir.

Bir başka neden, Türkçede birçok bileşik sözcüğün bitişik yazılmasıdır. Örneğin “yüzünden” ya da “bugün” gibi sözcükler bitişik yazılır ve bu alışkanlık “bu yüzden” ifadesine de yansıyabilir. Oysa “bu yüzden” bir birleşik sözcük değildir; işaret sözcüğü ile sebep anlamı taşıyan kalıp bir araya gelerek ayrı bir ifade oluşturur. Bu farkı görmek, yazım hatasını önlemenin temelidir.

Bu yüzden ile karıştırılanlar

“Yüzünden” ile “bu yüzden” sık karıştırılır. “Yüzünden” bitişik yazılan ve “-ün” ilgi hâli ile “-den” çıkma hâli taşıyan bir kullanımdır; “Yağmur yüzünden maç ertelendi.” cümlesinde nedeni bildirir. “Bu yüzden” ise bir önceki cümlede anlatılan durumu gösteren ve sonuç bildiren ayrı bir ifadedir: “Yağmur yağdı, bu yüzden maç ertelendi.”

İki ifade de sebep ile ilgilidir, ancak yapıları farklıdır. “Yüzünden” bir sözcüğün ardına gelerek nedeni o sözcükle bağlar; “bu yüzden” ise önceki bütün bir olayı işaret eder. Bu yüzden iki ifadeyi karıştırmamak için cümledeki sebebin açıkça adlandırılıp adlandırılmadığına bakmak yeterlidir.

Bu yüzden ile örnek cümleler

• Yağmur çok şiddetliydi, bu yüzden pikniğimizi iptal etmek zorunda kaldık.
• Ekip tatilde olduğu için ulaşamadık; bu yüzden talebinizi bir sonraki haftaya aldık.
• Pazar gününe kadar bitmesi gereken proje, bu yüzden hafta sonu da çalışılacak.
• Öğrenciler sınav için yeterince çalışmamış olabilir, bu yüzden tekrar konuları gözden geçirilmeli.
• Gece boyunca rüzgâr esti ve bu yüzden sabah kayıklar limana bağlı kaldı.