Enteresan mı enterasan mı?

Enteresan neden böyle yazılır?

Enteresan, Fransızcadaki intéressant sözcüğünden geçmiş bir yabancı kökenli kelimedir. Türkçeye alınan Fransızca sözcüklerde yazım, kaynak dildeki harfler ve sesler Türkçenin yazım alışkanlıklarına uydurularak belirlenir. Bu yüzden Fransızcadaki vurgulu "é" harfi Türkçede düz "e" ile, çift "ss" ise tek "s" ile karşılanır. Son hecedeki "-ant" eki de Türkçede "-an" olarak yazılır.

Aynı mantıkla Fransızcadan alınmış başka kelimeler de benzer biçimde yazılır. Örneğin "assistant" sözcüğü Türkçede "asistan" olmuş, "élégant" sözcüğü "elegan" olarak yerleşmiş, "pension" ise "pansiyon" biçiminde kullanılmaktadır. Bu örneklerde de yabancı yazılışın birebir kopyalanmadığını, Türkçe yazım düzenine göre uyarlandığını görürüz. Enteresan da bu uyarlamanın bir parçasıdır.

Sözcüğün yazımında dikkat edilmesi gereken nokta, yabancı kökenli kelimelerde kaynak dildeki görünüşe değil, Türkçede yerleşmiş biçime bakmaktır. TDK'nın belirlediği biçim "enteresan"dır; "interesan" ya da "enteresen" gibi biçimler ise sözlük yazımıyla uyuşmaz.

Enteresan nasıl akılda tutulur?

Fransızca intéressant sözcüğündeki "é" harfi Türkçede "e" olur, "ss" ise tek "s"ye iner; geriye "enteresan" kalır. Kelimeyi "ente-re-san" diye üç parça olarak düşünmek, "a" harfinin yanlışlıkla iki kez yazılmasını engeller.

“enterasan” yanlışı neden yapılıyor?

Yanlış yazımların başlıca nedeni, kelimenin Fransızca aslına göre yazılmaya çalışılmasıdır. Kişiler "intéressant"taki "in" sesini "in" ya da "en" olarak yazmakta tereddüt eder, çift "ss" harfinin nasıl karşılanacağını bilemez. Bu tereddüt "enterasan" gibi, kelimeye fazladan bir "a" harfi ekleyen bir biçimin ortaya çıkmasına yol açar.

Bir başka etken de söyleyiştir. Kelimenin ikinci hecesinde "te" ile "re" arasında geçişli bir ses duyulduğu için, konuşmada "enterasan" gibi uzatılmış bir telaffuz duyulabilir. Yazıya geçirilirken bu telaffuz harfe dönüşür. Ayrıca "teras" gibi tanıdık bir kelimenin çağrışımı da yanlış biçimi güçlendirebilir.

Yabancı kökenli kelimelerde yazım, söyleyişten değil sözlükteki yerleşik biçimden öğrenilir. Bu nedenle kelimeyi bir kez doğru biçimiyle görmek ve hatırlamak, yanlışı tekrar etmenin önüne geçer.

Enteresan ile karıştırılanlar

Enteresan ile aynı anlamda kullanılan "ilginç" Türkçe kökenli bir sıfattır ve "ilgi" sözcüğüne "-inç" ekinin eklenmesiyle oluşmuştur. Her iki kelime de bir şeyin dikkat çekici olduğunu anlatır; ancak enteresan yabancı kökenlidir, ilginç ise Türkçe yapılıdır. Örneğin "Bu kitap çok enteresan bir hikâye anlatıyor." ile "Bu kitap çok ilginç bir hikâye anlatıyor." cümleleri anlam bakımından aynıdır.

İki kelimenin yazımı karıştırılmamalıdır. "İlginç" yazımında "g" harfi ve "ç" harfi bulunurken, enteresanda "n" ve "s" harfleri öne çıkar. Hangisinin kullanılacağı genellikle metnin üslubuna ve tercihe bağlıdır, ancak her ikisinin yazımı da kendi içinde tutarlı olmalıdır.

Enteresan ile örnek cümleler

• Yeni çıkan belgeselin konusu gerçekten enteresan, izlerken sıkılmadım.
• Toplantıda sunduğunuz proje fikri enteresan görünüyor, detayları e-postayla paylaşabilir misiniz?
• Öğretmen, tarih dersinde anlattığı savaş hikâyelerini öğrencilerin ilgisini çekecek kadar enteresan hâle getirdi.
• Gazetenin bu haftaki dosyasında, şehrin eski pazarlarına dair enteresan bilgiler yer alıyor.
• Annem bahçedeki eski taş ocağının hikâyesini anlatırken dinleyenleri her zaman enteresan bir yolculuğa çıkarırdı.