Psikoloji mi pisikoloji mi?
Doğru yazım psikoloji’dir; başına i harfi eklenen “pisikoloji” yanlış bir biçimdir. Sözcük Fransızca psychologie’den gelir ve baştaki ps ses grubu Türkçede korunarak yazılır.
Psikoloji ne demek?
- isim Bir grubun veya bir bireyin düşünme, duygulanma biçimlerini ve davranışlarını konu alan bilim dalı.
- isim Bir grubun veya bir bireyin davranış, düşünme, duygulanma biçimlerinin bütünü.
Bizim realitemiz gibi bizim psikolojimiz de bize göredir.
- isim Bir grubun veya bir bireyin düşüncelerine ve davranışlarına hâkim olan, içinde bulunduğu ruh durumu.
- isim Herhangi bir edebiyat ürününde, kişilerin kişiliklerini belirleyen duyuş, düşünüş, davranış biçimi.
Kaynak: TDK Güncel Türkçe Sözlük · Son güncelleme:
- Doğru yazım
- psikoloji
- Yanlış yazım
- pisikoloji
- Yazılış
- Bitişik / tek kelime
- Sözcük türü
- isim
- Köken
- Fransızca psychologie
- Söylenişi
- l ince okunur
Psikoloji neden böyle yazılır?
Psikoloji, Fransızca psychologie sözcüğünden alınmış bir isimdir. Türkçeye geçen yabancı sözcüklerin çoğunda, kaynak dilde yazılışı korunur ve Türkçe ses düzenine uydurmak için değişiklik yapılmaz. Bu sözcükte de Fransızcadaki ps ilk iki harfi olduğu gibi alınmış, Türkçe yazımda da aynı biçimde kullanılmıştır.
Türkçede sözcük başında iki ünsüzün bir arada gelmesi doğal değildir. Bu yüzden, konuşurken sözcüğe kendiliğinden bir ünlü eklenmesi sık görülür. Yabancı kökenli kelimelerde bu eğilim yazıma da yansıyabilir. Ancak TDK yazımında psikoloji ve onun türevleri olan psikolog, psikolojik, psikiyatri gibi sözcükler ps ile yazılır. Yani başta yer alan ünsüz kümesi bozulmaz.
Bu kuralı akılda tutmak için benzer yapıdaki sözcüklere bakmak işe yarar. Psikiyatri, psikoterapi ve psikanaliz de aynı ps başlangıcını taşır. Bu sözcüklerin hepsinde ortak olan nokta, Fransızca ve Yunanca kökenli bilimsel terimlerin yazımının korunmasıdır.
Psikoloji nasıl akılda tutulur?
Sözcüğün kökü Fransızca psychologie’dir ve bu kökte p ile s yan yana gelir; Türkçede de aynı sıra korunur. Pisikoloji yazanlar genellikle p ile s arasındaki ünlüyü telaffuzdan alır; oysa yazımda bu harf yoktur.
“pisikoloji” yanlışı neden yapılıyor?
“Pisikoloji” biçimi, konuşma dilinde ps ile başlayan sözcüklerin söylenişinden kaynaklanır. Türkçe konuşurken ilk iki ünsüzü arka arkaya çıkarmak zor geldiği için, bazı kişiler p ile s arasına kendiliğinden bir i sesi yerleştirir. Bu sesin duyulması, yazıya da aynı şekilde yansır ve “pisikoloji” biçimi ortaya çıkar.
Bu hata, ps ile başlayan diğer yabancı sözcüklerde de görülür. İnsanlar sözcüğü duydukları gibi yazmaya yöneldiklerinde, kökeni bilinmeyen bir kelimeyi Türkçe bir yapıya oturtmaya çalışırlar. Oysa bu sözcüğün Fransızca kökünü ve bilimsel bir terim olduğunu bilmek, yazımın ps olarak kalması gerektiğini gösterir.
Psikoloji ile karıştırılanlar
Psikoloji ile psikolog aynı kökten gelse de farklı sözcük türleridir. Psikoloji bir bilim dalını ya da bir kişinin ruh hâlini ve davranış bütününü anlatan isimdir. Psikolog ise bu bilim dalında eğitim almış ve çalışan kişiyi ifade eder. Örneğin “Psikoloji öğrencisiyim” cümlesinde bilim dalı kastedilirken, “Psikolog olarak çalışıyor” cümlesinde meslek sahibi kişi anlatılır.
Psikoloji ile psikolojik de karıştırılabilir. Psikolojik bir sıfattır ve “psikolojik etkisi”, “psikolojik destek” gibi kullanımlarda sözcüğün niteleyici hâlidir. Yazımda iki sözcük de aynı ps ile başlar; fark, sondaki eklerden ve kullanıldıkları cümle yapısından anlaşılır.
Psikoloji ile örnek cümleler
- Üniversitenin ilk yılında çocuk psikolojisi dersini çok sevdiğini söyledi.
- Şirketin insan kaynakları ekibi, çalışanların motivasyonunu artırmak için iş psikolojisi eğitimi düzenledi.
- Gazetenin bu haftaki dosyasında, deprem sonrası okul çağındaki çocukların psikolojisi ele alındı.
- Romanın başkahramanının psikolojisi, ilk bölümlerde yavaş yavaş ve sezdirerek açılıyor.
- Bu kadar uzun süre yağmur altında beklemek psikolojimi çok bozdu, biraz yalnız kalmak istiyorum.
Psikoloji hakkında sık sorulanlar
Psikoloji mi pisikoloji mi?
Doğru yazım “psikoloji” biçimindedir. “pisikoloji” yazımı yanlıştır; Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük’te kelime “psikoloji” olarak yer alır.
Psikoloji nasıl yazılır?
Psikoloji kelimesi “psikoloji” şeklinde yazılır. İlgili kural: Yabancı Kökenli Kelimelerin Doğru Yazımı.
Psikoloji ne demek?
Psikoloji: 1. Bir grubun veya bir bireyin düşünme, duygulanma biçimlerini ve davranışlarını konu alan bilim dalı. 2. Bir grubun veya bir bireyin davranış, düşünme, duygulanma biçimlerinin bütünü. 3. Bir grubun veya bir bireyin düşüncelerine ve davranışlarına hâkim olan, içinde bulunduğu ruh durumu. 4. Herhangi bir edebiyat ürününde, kişilerin kişiliklerini belirleyen duyuş, düşünüş, davranış biçimi.
Psikoloji kelimesinin kökeni nedir?
Psikoloji kelimesinin kökeni: Fransızca psychologie.
Psikoloji kelimesinin çoğulu var mı?
Psikoloji soyut bir isim olduğu için günlük kullanımda çoğul hâli nadirdir. Bununla birlikte bir kişinin ya da grubun ruh hâlini anlatırken birden fazla psikoloji kastedilirse, sözcüğün yazımı değişmez ve kelime yine psikoloji olarak kalır.
Psikoloji kelimesi büyük harfle mi yazılır?
Cümle başında kullanıldığında ilk harfi büyük yazılır, örneğin “Psikoloji bölümünü kazandı.” gibi. Cümle içinde genel bir bilim dalı anlatıldığında küçük harfle yazılır. Bölüm ya da ders adı gibi resmî bir adın parçası olarak kullanılıyorsa büyük harfle başlar.
Psikoloji kelimesi nereden gelir?
Sözcük Fransızca psychologie üzerinden Türkçeye girmiştir. Fransızca sözcüğün kendisi de Yunanca kökenlidir ve ruh ile bilim anlamlarını taşıyan öğelerden oluşur. Türkçede bu yüzden bilimsel bir terim olarak kullanılır.
Psikoloji için kullanılabilecek bir eş anlamlı var mı?
Tam eş anlamlı bir sözcük yoktur, ama bağlama göre “ruhbilim” ya da “ruh durumu” gibi ifadeler yerine geçebilir. Bu kullanımlar her zaman birebir aynı anlamı taşımaz, bu nedenle bilim dalından söz edilirken psikoloji tercih edilmelidir.
Bunlar da sık karıştırılıyor
Metninizde başka yanlış var mı?
Yazınızı yapıştırın, bilinen yanlış yazımları işaretleyelim.
Metin denetleyiciyi aç →